Πέμπτη, 21 Σεπτεμβρίου 2017

ΠΟΡΤΡΕΤΟ, "ΤΟΠΟΘΕΤΗΜΕΝΟ" ΣΕ ΚΑΘΕ ΣΑΛΟΝΙ ΨΥΧΗΣ



Είναι δύσκολο το πορτρέτο.  

 Το στήσιμό του με λόγο, με χρώματα ή με σκάλισμα. 

Πρέπει να πετύχεις στο ακέραιο πολλά.

Την ουσία. 

Βασικά την ψυχολογία του επιλεγμένου ατόμου κι όχι μόνο.
  
Όταν δημοσίευσα το κείμενο «Διάλογος μ’ ένα πορτρέτο» - τη «γιαγιά» - το ποιοτικό, για να μην πω κορυφαίο έργο του Γιώργου Τζούμπα, γνώστης των καλλιτεχνικών αξιών μού σύστηνε τότε κι έναν άλλο αξιόλογο ζωγράφο, που φημίζεται στο είδος αυτό:

Τον Οδυσσέα Σέλλειο.

Έστησα «καρτέρι» σαν κυνηγός και πέτυχα το «θήραμα». Μια μέρα «κινήθηκε» στο facebook ο μπάρμπα Νίκος. Το εκλεκτό πρόσωπο του ζωγράφου, που το αγάπησε στη ζωή και  το αποθανάτισε με το χρωστήρα του καλλιτεχνικά.

Προσέξτε τα χείλη του. Κλειστά, αλλά μιλούν. Κουρασμένο πρόσωπο, αλλά δυναμικό. Ανήσυχο βλέμμα, που κοιτάει μακριά, που μιλάει και αυτό. Με τροχισμένο υνί η ζωή αυλάκωσε βαθιά το ρυτιδωμένο - αγχωμένο πρόσωπο.

Έκφραση προσώπου, παρομοίωση, που μ’ αναγκάζει, σαν να ‘ναι ζωντανός, να τ’ απευθυνθώ με σεβασμό:  

 "Γεια σου, μπάρμπα - Νίκο!".

Και να με ρωτήσει κι αυτός, με πόνο καρδιάς, όπως παλιά, που τον επισκεπτόμουν συχνά στο σπίτι του:

"Γιώργο τι κάνεις;!".

 Είναι ένα συγκεκριμένο πρόσωπο, ο μπάρμπα Νίκος Ντάκος, αλλά συνάμα και μπάρμπας - υπέροχο έργο τέχνης - πορτρέτο ζωγραφικής, που εκπροσωπεί.

… και δεν είναι κλεισμένο το πορτρέτο αυτό σ’ ένα σαλόνι οικίας, όπως νομίζει η Αγγελίνα, η εγγονή του. Και ό,τι ο ζωγράφος δεν το πουλάει. Ο παππούς της - έργο τέχνης του συζύγου της - είναι πλέον «τοποθετημένο» σε κάθε σαλόνι ψυχής, όσων ξέρουν να κρίνουν και να αισθανθούν τη ζωγραφική.

Υστερόγραφο: 
 
Η Αγγελική βοηθάει με νέα στοιχεία, ρίχνει άπλετο φως. Λέει ότι το πορτρέτο του παππού της εγινε εκ του φυσικού, το 1989, σε δυο συνεδρίες των 50 λεπτών! Λίγους μήνες μετά έφυγε απο τη ζωή. Είχε καταχωνιάσει το πορτρέτο αυτό ανάμεσα σε πολλα άλλα του συζύγου της μέσα σε παλιά μπαούλα και βρέθηκε το 2004.
    

Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ
21/09/2017   

Κυριακή, 17 Σεπτεμβρίου 2017

ΑΛΛΟΣ ΑΝΘΡΩΠΟΣ ...

Ήταν αγροφύλακας.

Ένα απόγευμα τον διέταξαν να ελέγξει τα σακκούλια των γυναικών, την ώρα που θα είχαν σχολάσει.

Θα είχαν βγει από τα καλαμποκοχώραφα και θα ετοιμάζονταν να φύγουν για το σπίτι.   

Αφού υποψιαζόταν ότι κλεβόταν καλαμπόκι.   

Ο Γιάννης Πασσάς σταματούσε τις γυναίκες έξω από το χωράφι, έλεγχε, έβρισκε πράγμα, αλλά δεν μαρτυρούσε.   

Μόνο φώναζε:   

"Οι ζαγάρες, οι ζοκοπούρες του κερατά, με παιδέψανε κουτουρού. Άδειο έχουν όλες το σακούλι".   

Με την αθυροστομία του τις προστάτευε. Για τα μάτια των «μεγάλων» έκανε το θόρυβο.

Προσποιούνταν το βάρβαρο, έτσι το απαιτούσε η δουλειά, αλλά μέσα του, στην πραγματικότητα, ήταν καλοσυνάτος ...   

Άλλος άνθρωπος.    

Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ 
17/09/2017

Πέμπτη, 14 Σεπτεμβρίου 2017

"ΖΩ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ...!"



... Ξύπνησε και σήμερα ... 

Το μπαστούνι της, πάνω στο τρίκλισμα, χτυπάει το πλακάκι σε πάτωμα σαλονιού. 

... ανοίγει την λαμαρινένια γρίλια του παράθυρου της κουζίνας,

σβαρνίζει ένα τραπέζι, 

ανοίγει μια πόρτα που τρίζει. 

Κάθε πρωί, κάνοντας μπροστά σε εικόνισμα το σταυρό της, την ακούω να λέει: 

(Παρόλο που βαρέθηκε τη ζωή).

- Θεούλη μου, ξύπνησα! Προχωράω στη ζωή ...! Σ' ευχαριστώ! 

Σήμερα - μέρα της ύψωσης του τίμιου ΣΤΑΥΡΟΥ - σταυροκοπιέται πιο πολύ.

Γριά είναι, σε βαθιά γηρατειά. Κάποιο πρωί δε θα σηκωθεί.

Θ' αποκοιμηθεί. 

Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ
14/09/2017

Πέμπτη, 7 Σεπτεμβρίου 2017

Η ΦΤΩΧΕΙΑ «ΓΕΝΝΑΕΙ» ΕΓΚΛΗΜΑ

(Σε νεκροταφείο τού Δυρραχίου, ενώ συμμετείχα σε κηδεία συγγενή, η ματιά μου «σκόνταψε» πάνω σε κοινό τάφο 10 αδελφιών.
Δολοφονημένα την ίδια χρονιά, το 2010.
Δύο την ίδια μέρα.
Μ' έπιασε πανικός κι έκανα, εκεί επιτόπου, αυθόρμητα το εύλογο ερώτημα:
"Αν ζουν οι γονείς τους, πώς μπορεί ν' αντέχουν τόσο πόνο;!")
Στην Αλβανία σχεδόν κάθε μέρα γίνεται τουλάχιστον ένας φόνος.
Σαν να βρίσκεται η χώρα σε καιρό πολέμου ...
Μεγάλη η πληγή. Οι δολοφόνοι δεν την αφήνουν με τίποτε να επουλωθεί. Την κρατάνε συνέχεια ανοιχτή.
Αιτία του παράδοξου, αυτής της μακάβριας κατάστασης, είναι:
Το ξεκαθάρισμα λογαριασμών, η τιμή, οι οικονομικές διαφορές.
Η παρατεταμένη οικονομική κρίση, η μεγάλη φτώχεια, διαρκώς «γεννάει» έγκλημα.
Όταν ο άνθρωπος δεν ζει, απλά υπάρχει πάνω στη γη, δεν εκτιμάει τη ζωή.
Δεν το 'χει για τίποτε, με μια μαχαιριά, μ' ένα τράβηγμα σκανδάλης ... να σ' αφαιρέσει τη ζωή.
( Στα 27 χρόνια "δημοκρατίας", από το ‘90 που ο κόσμος απέφυγε το χαλινάρι του πρώην δικτατορικού καθεστώτος, οι πολιτικοί τον παραπλανούν.
Δεν δημιούργησαν συνθήκες πολιτισμένου βίου, ο νόμος δεν εφαρμόζεται - εξαγοράζεται - το κράτος είναι ανύπαρκτο, δεν λειτουργεί).

Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ
07/09/2017

Δευτέρα, 28 Αυγούστου 2017

ΖΩΓΡΑΦΙΕΣ ΣΕ ΔΟΓΑ

Βρίσκει δόγες, με ρόζους, με τα "νερά" τους. Τις πριονίζει, τις ενώνει. Αφήνει, κατά κάποιον τρόπο, ανοιχτές ραφές.

Δημιουργεί βάση κι αποτυπώνει πάνω της την ιδέα του: Την μελαγχολία του, την απογοήτευσή του.


Οι ενωμένες δόγες, είναι από μόνες τους πολυκαιρισμένες. Παρόλα ταύτα δυναμώνει περισσότερο με χρώμα το μουντό.


Πάνω τους ο Ευάγγελος Τσιάβος ζωγραφίζει σκουριασμένη κλειδαριά, μεταλλική αλυσίδα, στραβωμμένο κλειδί …


Σε μια εικόνα, βάζει το γρίβα να περπατάει χωρίς καβαλάρη.


Είναι εξαίρετες, πρωτότυπες οι ζωγραφιές του καλλιτέχνη, με τις οποίες παριστάνει στο κοινό την εγκατάλειψη του τόπο του …


Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ

28/08/2017

Πέμπτη, 24 Αυγούστου 2017

ΝΑ ΔΩΣΕΙ ΦΩΣ

Ο Βορράς έπρεπε ν’ ανοίξει τα μάτια.  Αρκετά έμεινε τυφλός, πίσω από τον κόσμο.


Ο Νότος, που ήταν εξελιγμένος, ασφαλώς, θα βοηθούσε καλύτερα. για να ‘βγαινε κι αυτό το κομμάτι της Αλβανίας απ’ την καθυστέρηση.


Το ‘70, το Κόμμα, καθόρισε τη Δρόπολη να μεταλαμπαδεύσει σ’ ορεσίβιους πολιτισμό.


Να δώσει φως.


Γι’ αυτό τους φόρτωναν σε λεωφορεία - από μέρη, που όλο το χειμώνα ήταν πολιορκημένοι από το χιόνι - έβλεπαν μια χούφτα ουρανό κι  έτρωγαν μόνο πατάτες - και τους ξεφόρτωναν στη Δρόπολη.  


Τους μοίραζαν σε οικογένειες στα χωριά μας, για να μάθουν απ’ τους κατοίκους εδώ,  την καθαριότητα, τη μαγειρική, πώς να φοριούνται, πώς να εργάζονται στο συνεταιρισμό κι ένα σωρό άλλα πράγματα.


Να διδαχθούν πολιτισμένες συμπεριφορές. Να μάθουν, γενικά, τη ζωή.


Αργότερα, όπως θυμάμαι, πήγαν αρκετούς δροπολίτες στις βορινές περιοχές. Για να μεταδώσουν κι επιτόπου την προηγμένη πείρα τους.


Υστερόγραφο: Στην φωτογραφία, που δανείστηκα από τον Κυριάκο Οικονομίδη, στο κέντρο, με την παραδοσιακή δροπολίτικη στολή, που φοράει η νύφη τη Δευτέρα, είναι ορεσίβια.   


Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ

24/08/2017

Τετάρτη, 23 Αυγούστου 2017

ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ Ή ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ - ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ - ΤΗΣ “ΟΜΟΝΟΙΑΣ” ΣΕ ΚΟΜΜΑ;!

Καιρό τώρα ρίχνω την ιδέα για αναβάθμιση, μετατροπή της εθνικής μας οργάνωσης, της “Ομόνοιας” σε Κόμμα.


Ένα βασικό στοιχείο, χειροπιαστό παράδειγμα, στο οποίο στηρίζω την ιδέα και δεν την αποχωρίζομαι με τίποτε, δεν την αφήνω ορφανή, είναι ότι αυτή η οργάνωση στο ξεκίνημά της, αφού είχε συσπειρώσει το μεγαλύτερο κομμάτι του κόσμου μας γύρω της, κατόρθωσε να βάλει στα έδρανα του Αλβανικού Κοινοβουλίου 5 βουλευτές.


Κι αγωνίστηκε τότε καλύτερα από ποτέ άλλοτε.


Τι δεν έχει η σημερινή “Ομόνοια” ως οργάνωση και θα το πετύχει η Ομόνοια Κόμμα;  

Δεν έχει ούτε είχε το βασικό: την ΕΝΟΤΗΤΑ. Κι είχε γίνει δεκανίκι ενός παναλβανικού κόμματος, του ΚΕΑΔ.


Λίγοι είναι,κυρίως απλοί πολίτες, που στηρίζουν ανοιχτά την ιδέα αυτή. Ο περισσότερος κόσμος σιωπά ή μάλλον δεν τον νοιάζει διόλου η πρωτοβουλία.


Ένας, όμως, ο πρώην βουλευτής του ΚΕΑΔ, καλός μου φίλος και συγχωριανός μου, ο Κώστας Μακαριάδης, αποκλείει την ιδέα.


Αναφέρει και τους λόγους της άρνησης. Τους κανόνες, τις αρχές, τις θεωρίες, γιατί η Ομόνοια πρέπει μόνο να αναδιοργανωθεί. Κι ότι θα είναι σοβαρό το λάθος, έως εχθρική η μετατροπή της “Ομόνοια” σε κόμμα.


Γιατί θ’ αντιμετωπίσουν μεγάλο “πρόβλημα” οι ιδεολόγοι μας, οι πολιτικοί μας, οι κομματικοί μας. Θα “χάσουν” το χρώμα τους, την ταυτότητά τους, την οικολογική τους πρόθεση, το φιλελεύθερο, συντηρητικό, ριζοσπαστικό, σοσιαλιστικό, κομμουνιστικό τους “πιστεύω”.


Όλες αυτές οι πεποιθήσεις και προτιμήσεις, λέω εγώ και επιμένω, δεν θα είναι πλέον ευκαιριακές, ατομικές … αλλά ΕΘΝΙΚΕΣ.


Και τα δύο κόμματά μας - ρωτάει ο πρώην βουλευτής μας - τι θα γίνουν;


Η απάντησή μου είναι:

-Να είχαν γίνει κιόλας ΕΝΑ προ καιρού. Η αργοπορία κατέστρεψε πολύ.


Η δημοκρατία στον τόπο μας πρέπει να λειτουργήσει ελληνικά. Να διεξαχθεί αγώνας για την προστασία των συμφερόντων της ταλαιπωρημένης μας μειονότητας, μέσω εθνικής συσπείρωσης.


Τα αλβανικά κόμματα έχουν ποιος να τα στηρίξει. Οι πολλοί Αλβανοί. Το ένα και μοναδικό ελληνικό κόμμα μας, πρέπει να το στηρίξουμε όλοι εμείς, οι Έλληνες Μειονοτικοί.


Ενώ στενεύει κάθε μέρα και περισσότερο ο τόπος μας, συνεχίζουμε ακόμα να ψαχνόμαστε.


Σκεπτόμαστε τον όγκο, τις αποστάσεις, τις διαστάσεις: Κοιτάμε ποιο τάχα είναι μεγαλύτερο ή μικρότερο σχήμα; Το κόμμα ή η οργάνωση κι αν υπάρχει στον κόσμο άλλο πρότυπο της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας;

Εκφράζουμε και το παράπονο: Αν διαλύσουμε την “Ομόνοια”  (που δεν την διαλύουμε) πού θα πάει η ιστορική της αξία …;!

Αυτό μας μάρανε !!!

Συμβαίνουν αυτά σ' έναν καιρό που η Εθνική μας Οργάνωση είναι μόνον ιδέα, άδειο κοφίνι. Σχεδόν όλα τα μέλη της στις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές στήριξαν αλβανικά κόμματα.

Δεν ψήφισαν εθνικά.
 
Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ
22/08/2017

Παρασκευή, 18 Αυγούστου 2017

ΠΩΣ ΑΛΛΑΖΟΥΝ ΟΙ ΚΑΙΡΟΙ (;!)

Όσο γυρίζεις από την παραλία, από τις ολιγοήμερες διακοπές για λίγη χαλάρωση, για ξεγνοιασιά, ξεκινάει ο “έλεγχος” για το βαθμό απόχρωσης της σάρκας σου.


Αν σε πήρε ή όχι ο ήλιος! Αν μαύρισες καλά!


Σε ρωτάνε:


“Με τι είδος αντηλιακή κρέμα πασαλείφοσουν;

Πόσες ώρες καθόσουν εκτεθειμένος στον ήλιο και πόσες κάτω από την ομπρέλα;

Πόσο πλήρωνες την ξαπλώστρα κι αν ήταν ακριβό το καφεδάκι της παραθαλάσσιας καφετέριας;”.


… Ενώ γίνονται όλα αυτά τα ερωτήματα, ο νους μου πάει στον “Ξεροπόταμο”, στη “Μαλουκά” με το λίγο νερό του καλοκαιριού, μαζεμένο σε γούρνες, στο ξάπλωμα με παρέα στην άμμο και στην πράξη μου:


Έξυνα με το νύχι μου το χέρι μου ή το πόδι μου κι έκανα γραμμή. Για ν’ αποδείξω έτσι στους φίλους μου το πόσο μαυρισμένο είναι το κορμί μου.


Πώς αλλάζουν οι καιροί;!



Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ
18/08/2017

Σάββατο, 12 Αυγούστου 2017

“ΜΙΛΑΕΙ” ΜΕ ΤΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΜΙΑΣ ΕΠΟΧΗΣ

Δεν του άρεσε το βυρσοδεψείο, η κατεργασία του δέρματος, το αντί υγιεινό περιβάλλον, κι έστησε ο Γιάννης Τσιούρης από το ‘45 το μάτι του πίσω από το φακό. Τη φωτογραφική μηχανή του πατέρα του, αγορασμένη στην Αθήνα.


Ως επαγγελματίας φωτογράφος κρατικής επιχείρησης χωρίς στέγαση - η πλατεία τ’ Αργυροκάστρου ήταν το μαγαζί του - άρχισε να τραβάει φωτογραφίες με στιγμιαία γερμανική μηχανή “LEKA”.


Η “FEDI” έπεσε στα χέρια του το ‘61, όταν ξεκίνησε δουλειά στο συνεταιρισμού. Την αγόρασε από αξιωματικό σπουδασμένο στη Ρωσία.


-Ο φακός είναι η μηχανή - σου λέει. - Το πίσω μέρος της είναι κάσωμα, φτιάχνεται και από ξύλο.


Αυτά τα χρόνια πάτησε ένα - ένα όλα τα χωριά της περιοχής. Πότε πεζός, πότε με το ποδήλατο, σπάνια με τυχαίο αυτοκίνητο. 

Αποθανάτισε πανηγύρια, κηδείες, πολιτικές, πολιτιστικές εκδηλώσεις, γεωργικές και κτηνοτροφικές εργασίες ...


Δεν είχε φλας η μηχανή. Τη νύχτα σταματούσε, δε φωτογράφιζε. Πήγαινε ξανά στο γάμο το πρωί.  


Φωτογράφισε τα πάντα, κάθε λεπτομέρεια εκείνης της εποχής. Ο λιγομίλητος Γιάννης, έγινε ο πιο φλύαρος μέσω του φωτογραφικού φακού. Έγραψε, χωρίς να το συνειδητοποιήσει μέσα του καλά, αλήθεια, ιστορία.


Έπιασε πάτο η δουλειά του με τη μαζική φυγή, με τ' άδειασμα του τόπου το ‘90. Κι αν γύριζε κάποιος μετανάστης προσωρινά, δεν είχε ανάγκη για φωτογραφία. Είχε το δικό του "εργαλείο".


Μετά το ‘95, όταν στο κινητό ενσωματώθηκε η φωτογραφική μηχανή, έγιναν "όλοι" φωτογράφοι.


Το διατηρημένο αρχείο του Γιάννη Τσιούρη, ένα σακί με φιλμ (ταινίες), είναι αναμφισβήτητα,πλούσιο υλικό για συγκρότηση ιστορικού μουσείου.


Συνιστώ φιλικά στον Λάμπη, στον προικισμένο καλλιτέχνη, κάποια στιγμή να επιλέξει τις καλύτερες φωτογραφίες του πατέρα του και ν’ ανοίξει μ’ αυτές μιαν καταπληκτική έκθεση.


Θα είναι, κατά την ταπεινή μου γνώμη, μεγάλη η έκπληξη. Θα συνταράξει, θα συγκλονίσει.

(Η φωτογραφία είναι από το αρχείο του Γιάννη. Άποψη από το γάμο του. Τραβηγμένη φωτογραφία από το Λεωνίδα, τον αδελφό του).


Γιώργος ΜΥΤΙΛΗΣ
12/08/2017